Bilgin Akbal Giderek Artan Kutuplaşmanın Gölgesinde 42 Yılında 24 Ocak Kararları:Tarih Tekerrür mü Ediyor.
Yazı Detayı
05 Şubat 2022 - Cumartesi 18:07
 
Giderek Artan Kutuplaşmanın Gölgesinde 42 Yılında 24 Ocak Kararları:Tarih Tekerrür mü Ediyor.
Bilgin Akbal
bilginakbal@hotmail.com
 
 

Geçtiğimiz hafta Hür Düşünce Hareketi’nin Aya Bakış Toplantısı “42 yılında 24 Ocak kararları: Tarih tekerrür mü ediyor?” başlığı ile ZOOM üzerinden yapıldı. Toplantı Hür Düşünce Hareti’nin https://www.youtube.com/watch?v=9xKxP1v9Upo&t=372s adresinden izlenebilir. Konuşmacı olarak; Türkiye Ekonomi ve Mali Araştırmalar (TEMAR) Vakfı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Hasan Eken, 24 Ocak Kararlarının alındığı dönemde Hazine Genel Müdürü, 1991-1993 Dönemi Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarı olan Türkiye Avrupa Vakfı Başkanı Dr. Tevfik Altınok ile 18. Dönem Anavatan Partisi İstanbul Mv. olan Sabri Ülker Gıda Araştırmaları Vakfı Başkanı Dr. Talat İçöz’ün katılımı ile yapıldı.

24 Ocak 1980 kararları; Sadece ekonomide yaşanan istikrarsızlığı gidermek amacıyla alınmış kararlar olmayıp aynı zamanda 1980 öncesi dönemde uygulanan ithal ikameci büyüme stratejisi terk edilerek, dışa açık büyüme stratejisi ile rekabet gücünü artırmayı ve piyasa ekonomisinin kurumsallaşması yönünde adımlar atılarak karma ekonomiden serbest piyasa ekonomisine geçişi sağlayarak Türkiye’nin üretim anlayışının değişmesine, dış pazarlara açılmasına, mal ve para transferlerin serbestçe yapılmasını sağlayan Türk ekonomisinde büyüme ve bugünlere gelmesinde önemli bir dönüşümü gerçekleştirmiştir.

42 Yıl öncesi “artan toplumsal kutuplaşma ve çatışmalar“ içinde Türkiye’de yapılan Ara Seçimlerden sonra kurulan AZINLIK HÜKÜMETİ yaklaşık 2 ay içinde Muhalefet Partilerinin de desteği ile 24 Ocak 1980 tarihinde “24 Ocak” kararlarını alabilmişken, bugün giderek artan kutuplaşma ortamında; yaşamakta olduğumuz ekonomik sorun hepimizi derinden etkilemekte ve her geçen zaman bu felaketi daha da artarken bugün de 42 yıl önceki gibi Siyasi Partiler, İş dünyasında yer alan Sivil Toplum Kuruluşları, Üniversiteler ve Bürokrasimizle birlikte ekonomiyi durma noktasından çıkarmak ve çözümler üzerinde birbirlerini eleştirmeden; kim iktidar olursa olsun uygulayacağı, 5 yıllık, 10 yıllık bir ekonomik program üzerinde çalışmaları mümkün olamaz mı?

42 önce neler olduğu ve 24 Ocak kararlarına giden sürece kısaca bakacak olursak; Ülkede farklı siyasal gruplar arasında çatışmalar vardı. Sıkı Yönetim ilan edilmiş ve çok ciddi ekonomik sorunların yaşandığı bir ortamda 14 Ekim 1979 tarihinde 5 ayrı seçim bölgesinde (KonyaManisaEdirneMuğla ve Aydın) eksilen Milletvekilleri için Ara Seçimler yapıldı ve 1977 seçimlerinde çoğunluğu CHP'ye oy veren Edirne ve Konya İllerinin Milletvekillikleri de dahil olmak üzere 5 Milletvekilliğinin hepsini Ana Muhalefette yer alan Adalet Partisi 54 oy ile kazanırken  CHP’nin oyu 29 olmuştu. Aynı tarihte Senato’nun 150 üyenin üçte biri 50 Senatörün yenilenmesi için yapılan seçimde de seçim öncesi AP’nin 22 olan senatör sayısı 33 çıkarken; CHP’nin senatör sayısı 25’den 12’e düşmüştü.

Seçim sonrası Bülent Ecevit Başbakanlığındaki 42. Hükûmet görevden ayrılması sonrası Milli Selamet Partisi ve Milliyetçi Hareket Partisinin dışarıdan desteği ile Adalet Partisi Genel Başkanı Süleyman Demirel Başbakanlığında azınlık 43.Hükûmet kuruldu.

43. Hükûmet döneminde Başbakanlık Müsteşarlığı ile DPT Müsteşar Vekilliği görevlerine 3 Aralık 1979 tarihinde 1967 -71 yıllarında Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı yapan Turgut Özal getirildi ve göreve başladıktan 50 günde Siyaset, (Planlama, Maliye, Hazine ve Merkez Bankası) Bürokrasi ve İş Dünyasının da görüşleri doğrultusunda ortak akılla; Temel Ekonomik Sorunlara olarak ABD ambargosu, Petrol fiyatlarındaki artışlar, Dışa Bağımlılık, Dış Ticarette sınırlamalar,  Dış Dünya İle Ekonomik Ve Mali Bütünleşmede Yetersizlik, Sabit Kur rejimi, İthalatta Kotanın olması, ülkemizde her geçen gün artan döviz ihtiyacı sonucu birçok malın ülkemize getirilememesi, Karma Ekonominin Olumsuz Etkileri, Ürettiğimiz ürün teknolojilerinin gelişmiş ülkelerin ürünlerinin gerisinde kalması, Özel Sektörün Sıkıntıları ve Gelişememesi, Sermaye, Girişimciliğin, Bilgi ve Yetişmiş Eleman Yetersizliği, Nüfus artışı ve köyden kente göç ve Küresel Gelişmelerin Takibinde Geride Kalış sonucu Yabancı Sermayenin İlgisizliği, Para Piyasalarının yokluğu, Faizler devler tarafından belirlenmekte, Vergi Sistemi, Piyasadaki Belirsizlikler, kamu bütçesinin bütçe açıkları sonucu ülke ekonomisi günden güne küçülürken, artan enflasyon ve ciddi işsizlik sonucu halk hızla yoksullaşmıştı. Gayri safi milli hasılamızın dünya ekonomisi içinde payı 1976 yılında 1,3 iken 1980’de 0,6 ya kadar düşmüş, güven ve gelecek konusundaki kuşkular had safhada idi.

Azınlık hükumetinin Başbakanının liderliğinde bakanlar kurulunun iradesi, iş dünyasının görüşleri ile Başbakanlık Müsteşarının başkanlığında o günün bürokratlarından oluşan ekibin birlikte yarattığı  «ortak akıl» ekonomik yapılanma dönüşüm kararının alınması ile karma ekonomiden serbest piyasa ekonomisine geçilmesidir…

24 Ocak kararlarında temel hedef ve amaç:

Mali Piyasalar, Kur ve Kambiyo Konularında; Amerikan dolarının değeri 47,10 TL den 70.- TL ye yükseltilmesi, Serbest piyasa sisteme geçiş için sabit kurun altında ve üstünde belirli oranlarda kur uygulamasına izin verilmiş ve zamanla günlük kur ilanı uygulamasına geçilmiş, Türk Lirasının konvertibl para olma kararı alınmış, Yabancı sermaye hareketlerine serbesti getirilmiştir. Sermaye Piyasasının oluşturulması, her türlü finansal enstrümanın piyasaya ihracına imkân sağlanmış, devletin mali piyasalardan elini çekmesi yönünde pek çok düzenleme yapılmıştır.

Kamu Finansmanı Konusunda; Devletin ekonomideki payını küçülten önlemler alınmış, Vergi reformu, tasarruf tedbirleri, bütçe açığın finansmanın Merkez Bankasından karşılanmasına son verilmesi, Kamuda nakit yönetimi ve borçlanma esasları yeniden düzenlenmiş, Hazine Tek Hesabı uygulamasına geçilmiş, Kamu İktisadi Teşebbüslerinin KİT)’lerde ürün fiyatlandırma Kararları Serbest Piyasa Şartlarında Yönetim Kuruluna bırakılmış, tarım ürünleri destekleme alımları sınırlandırılmış, Gübre, enerji ve ulaştırma dışında sübvansiyonlar kaldırılmış, özelleştirme kararı alınmış ve Kamu Ortaklığı İdaresinin kuruluşu gerçekleştirilmiştir. 

Bankacılık konusunda; Merkez Bankası bağımsızlığı yönünde gerekli yasal düzenlemelerin yapılması çalışmalarına başlanmış, Merkez Bankası bünyesinde “bankalar arası” piyasa oluşturulmuş, Bankacılıkta uluslararası banka ve finans sistemi ile bütünleşme sürecine girilmiş, Yabancı banka ve sermayesinin Türkiye’ye gelmesini kolaylaştırmak için, Devlette teşkilat yapılanmasının yanı sıra Yasal düzenlemelere gidilmiştir.

Dış ödemeler dengesi konusunda; dış ticaret serbestleştirilmiş, ithalat kademeli olarak libere edilmiş, İhracat, vergi iadesi, düşük faizli kredi, imalatçı ihracatçılara ithal girdilerinde gümrük muafiyeti, sektörlere göre farklılaşan teşvik sistemi ile teşvik edilmiş, yabancı sermaye yatırımları teşvik edilmiş, Kâr transferlerine kolaylık sağlanmış, yurtdışı müteahhitlik hizmetleri desteklenmiştir.

Uluslararası ekonomik ilişkiler konusunda; dış dünya ile ekonomik ve mali bütünleşmenin gerçekleştirilmesi için yapısal değişim, uluslararası kuruluşlarla ilişkilerde yumuşama ve uluslararası mali piyasalara yönelik politikaları hayata geçirme yönünde değişimdir.

Bilgin AKBAL

 
Etiketler: Giderek, Artan, Kutuplaşmanın, Gölgesinde, 42, Yılında, 24, Ocak, Kararları:Tarih, Tekerrür, mü, Ediyor.,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
23 Ocak 2022
Giderek Artan Kutuplaşmanın Gölgesinde Birbirimizi Anlamak
29 Ekim 2021
Arslantepe’den Yenikapı’ya Malatya Tanıtım Günlerinden yansımalar
06 Ekim 2021
Vicdani ve Hukuki Duruş…Adaletin İzinde Seyfi Oktay
11 Mayıs 2021
Bilgin Akbal'ın kaleminden; Malatya Eğitim Vakfı’nın Beyaz Zambakları
17 Nisan 2021
Özal'ın prensi Bilgin Akbal yazdı; Turgut Özal’ın Demokrasi Yaklaşımı…
04 Mart 2021
Bilgin Akbal Yazdı; Önce Vatan (Güvenlik Sorunumuz)
13 Aralık 2020
Bilgin Akbal...“Enerji piyasası düzenleme kurumu” dağıttı
10 Temmuz 2020
Yoksunluğu 1980’li Yıllarda Turgut ÖZAL’la Yendik; Yoksulluğu Bitirecek Gelecek mi?
07 Mayıs 2020
İklim Ekonomisi ve Yerel Yönetimler...
28 Nisan 2020
Türkiye’de Ekonomik Bilim Kuruluda Olmalı…
01 Nisan 2020
Küresel Salgın, Belirsizlik -Riskler; Can derdine düştük ve MTÜ
16 Şubat 2020
Bilgin Akbal Yazdı; Mavi Vatanla Gelen “DENİZCİ BABA”
17 Eylül 2019
Hocamız, Belediye Başkanımız
30 Ağustos 2019
Özal'ın prensi Bilgin Akbal yazdı; Doğu Akdeniz Jeopolitiği - Mavi Vatan
27 Nisan 2019
Bilgin Akbal’ın kaleminden; Malatya Büyükşehir Belediyesi ve Borçları
19 Nisan 2019
Turgut Özal ve Dört Eğilim
27 Ekim 2018
DAR GELİRLİ TÜKETİCİLER İÇİN BU KIŞ SOĞUK GEÇMESİN….
19 Ekim 2018
Dövize Ne Oluyor ?...
25 Eylül 2018
Türk hekimleri neden iyileştirdikleri hastalarını taburcu eder?
21 Ağustos 2018
Kim olabilir diye merak ettiniz haklı olarak; evet işte o lider
04 Ağustos 2017
Otopark Sorunu ve Dijitalleşme...
22 Haziran 2017
Acıbadem Üniversitesi Mezuniyet Töreni...
20 Ocak 2017
İki Kere İki Kaç Eder?...
23 Aralık 2016
Ekonomi Gazetecileri Derneği ve Küresel Isınma...
21 Kasım 2016
TURGUT ÖZAL TIP MERKEZİ...
02 Ekim 2016
Doğalgaz’daki İndirim %35 Seviyesinde Olmalı...
20 Haziran 2016
Rektörlük Seçimleri...Dünyadaki İlk 5 Üniversite ve Ülkemizdeki Üniversiteler
28 Mayıs 2016
Milliyetçi Hareket Partisi'nin Olağanüstü Kurultayı Temmuz'da ...
20 Mayıs 2016
Erken seçime doğru...34 yılda 18 kere Yenilenmiş Anayasa’ya sahibiz...
19 Mayıs 2016
Erken Seçime Doğru?...
09 Nisan 2016
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun Yapısı Değiştirilmeli...
05 Mart 2016
Özelleştirme Sonrası Elektrik Fiyatları Nereye Koşuyor…..
24 Ocak 2016
Akademisyenlerin Barış Bildirisi...
12 Aralık 2015
Siyasi Kriz Sonrası Doğalgaz Krizi Kapımızda mı?
14 Ekim 2015
Allah Korkusunu ve Adalet Duygularımızı mı Kaybediyoruz?
10 Temmuz 2015
Mastöb Kongresinin Ardından...
22 Haziran 2015
Mastöb(2)...
17 Haziran 2015
Hababam Derneği (1)
07 Haziran 2015
Gelecek 4 Yılda Ülkemizin Çözmesi Gereken Sorunlar Nelerdir? Hiç Düşündünüz mü?
27 Mayıs 2015
12 Eylül 1980 ile Hesaplaşma...
16 Ocak 2015
ENERJİ PLANLAMASINA BAKIŞ...
03 Aralık 2014
"Öğretmenler Günü" Paneli Gerçekleştirildi.
01 Ekim 2014
Toplumsal Maliyet...
27 Haziran 2014
Cumhurbaşkanını Halk Seçmeyecek, Seçilmişler Üstünden Tercih Yapacak
10 Haziran 2014
27 Mayıs 1960
28 Nisan 2014
Heyecanınıza Hayranım Muammer Abi
15 Mart 2014
Adalet İçin Saraylar, Kanunlar ve Referandumlar Yaptık…
09 Ocak 2014
Kaza geliyorum demiyor parmak gidiyor
12 Aralık 2013
Ört üzerini gitsin!
Haber Yazılımı